Rorstrand (Rörstrand)

Rörstrand

Szwedzka marka porcelany należąca do fińskiego Fiskars.

Marka pochodzi z 1726 roku i jest drugą najstarszą marką porcelany w Europie po niemieckiej Miśni.

Produkcja pierwotnie miała miejsce w zamku Rörstrand przez Karlbergssjön w Vasastan w Sztokholmie.

Firma została przeniesiona przez Göteborg do Lidköping.

W 2004 roku podjęto decyzję o zamknięciu fabryki.

Historia Manufaktury Rörstrand

Szwedzka manufaktura Rörstrand to jeden z najstarszych i najbardziej zasłużonych producentów ceramiki i porcelany w Europie.

Jej historia odzwierciedla drogę od osiemnastowiecznego rzemiosła artystycznego inspirowanego motywami zamorskimi do potęgi skandynawskiego designu użytkowego.

Założenie i okres fajansu (XVIII wiek)

Manufaktura została założona w 1726 roku na zamku Rörstrand w Sztokholmie.

Powstanie fabryki wpisywało się w ówczesną politykę merkantylizmu – celem było uniezależnienie Szwecji od kosztownego importu ceramiki i stworzenie krajowego odpowiednika poszukiwanej porcelany chińskiej.

Założycielem i pierwszym kierownikiem technicznym był niemiecki mistrz fajansu Johann Wolff, a przedsięwzięcie sfinansowało konsorcjum szwedzkich szlachciców i kupców.
Przez pierwsze dziesięciolecia w Rörstrand wytwarzano wyłącznie fajans (często pokrywany niebieską dekoracją nawiązującą do ceramiki z Delft).
Pod koniec XVIII wieku, po przejęciu konkurencyjnej manufaktury Marieberg, do produkcji wprowadzono charakterystyczny znak trzech koron, który stał się stałym elementem sygnatury.

Rewolucja przemysłowa i kamionka (XIX wiek)

W XIX wieku fabryka przeszła kompletną modernizację.
W 1807 roku wprowadzono maszyny parowe oraz pionierską metodę druku transferowego z płyt miedziorytniczych, co pozwoliło na masową produkcję bogato zdobionej zastawy stołowej.

W tym okresie asortyment zdominował delikatny fajans glinkowy (flintware) oraz piece kaflowe.
Od połowy stulecia eksperymentowano z porcelaną kostną, a prawdziwą klasyczną porcelanę skaleniową (feldspar porcelain) na stałe wprowadzono do oferty w latach 80. XIX wieku. W 1873 roku Rörstrand założył swoją filię w Finlandii
– zakłady Arabia, które z czasem również stały się ikoną designu.

Złoty wiek skandynawskiego modernizmu (XX wiek)

Przełom wieków przyniósł zatrudnienie wybitnych artystów (m.in. Alf Wallander), którzy z sukcesem zaprezentowali wyroby w stylu Art Nouveau na Wystawie Światowej w Paryżu w 1900 roku.

Z powodu rozrastania się Sztokholmu, zakłady stopniowo przenoszono.
W 1926 roku produkcję ulokowano w Göteborgu,
a w latach 1936–1939 ostatecznie skonsolidowano ją w nowoczesnym kompleksie w Lidköping.

To tam narodziła się potęga „szwedzkiego wdzięku” (Swedish Grace):

* Louise Adelborg zaprojektowała w 1930 roku kultowy serwis National (później przemianowany na Swedish Grace) o strukturze kłosa pszenicy.

* W latach 50. i 60. Marianne Westman stworzyła uwielbiane na całym świecie,
swobodne wzory, takie jak Mon Amie czy Picknick.

* Projektanci tacy jak Gunnar Nylund, Hertha Bengtson (Blå Eld) oraz Carl-Harry Stålhane zrewolucjonizowali podejście do użytkowej ceramiki i kamionki artystycznej.

Czasy współczesne

Globalizacja rynku wymusiła liczne zmiany własnościowe.
W grudniu 2005 roku podjęto decyzję o zamknięciu historycznej fabryki w Lidköping,
a całą produkcję przeniesiono poza granice Szwecji (m.in. do Azji i Europy Środkowej).

Od 2007 roku marka Rörstrand należy do fińskiego koncernu Fiskars Group.

Dawne budynki fabryczne w Lidköping zaadaptowano na tętniące życiem Rörstrand Center oraz, chroniące bogate dziedzictwo marki.

------------------------------

https://en.rorstrand-museum.se

https://www.signaturer.se/Sverige/rorstrand.htm

https://muzeumcyfrowe.mnwr.pl/tworca/roerstrand-szwecja-manufaktura-fajansu-i-porcelany-1726

https://en.wikipedia.org/wiki/R%C3%B6rstrand

https://www.theoldstuff.com/pl/glowne-menu/135-rorstrand-na-talerz-dzien-ojca-1982